Học phần Lịch sử các học thuyết kinh tế   11/27/2015 7:23:30 PM

TRƯỜNG ĐẠI  HỌC THƯƠNG MẠI

BM ĐƯỜNG LỐI CM CỦA ĐCSVN

CỘNG HOÀ XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM

Độc lập - Tự do - Hạnh phúc

------------------

                  

          

 

ĐỀ CƯƠNG HỌC PHẦN

 

1. Tên học phần: Lịch sử các học thuyết kinh tế

                              The History of economic thought

2. Mã học phần: RLCP0211

3. Số tín chỉ:        3 (36,9)

(Để học được học phần này người học phải dành ít nhất 90 giờ chuẩn bị cá nhân)

4. Điều kiện học phần:

- Môn học tiên quyết: Không

- Môn học trước: Những nguyên lý cơ bản của chủ nghĩa Mác-Lênin II                      Mã HP: MLNP 0211

- Môn học song hành: Không                                      

- Điều kiện khác:        

5. Đánh giá:

- Điểm chuyên cần               : 0,1

- Điểm thực hành                  : 0,3

- Điểm thi hết học phần       : 0,6

6. Thang điểm: 10 sau đó quy đổi sang thang điểm chữ (8.5 – 10: điểm A; 7.0 - <8.5 : điểm B; 5.5 -<7.0: điểm C; 4.0 - <5.5: điểm D; < 4.0: điểm F)

7. Cán bộ giảng dạy môn học:

7.1. Cán bộ giảng dạy cơ hữu:

- T.S Võ Tá Tri

- Th.S Vũ Văn Hùng

- Th.S Lê Thị Anh

7.2. Cán bộ giảng dạy kiêm nhiệm thường xuyên:

7.3.Cán bộ thực tế báo cáo chuyên đề:

8. Mục tiêu học phần:

8.1. Mục tiêu chung: Giúp người học hiểu và nhận thức được quá trình hình thành, phát triển, thay thể lẫn nhau và những nội dung cơ bản của các học thuyết kinh tế trong lịch sử.

8.2. Mục tiêu cụ thể: Giúp người học nắm được những vấn đề cơ bản sau đây:

- Sự hình thành, phân phối, trao đổi và sử dụng giá trị cũng như các phạm trù kinh tế gắn liền với giá trị hàng hóa.

- Vai trò của nhà nước trong việc điều hành kinh tế vĩ mô.

- Giúp người học nhận thức đầy đủ hơn về kinh tế thị trường; tiếp cận với các lý thuyết tăng trưởng và phát triển kinh tế, thương mại quốc tế.

- Giúp người học có cơ sở để học tốt các môn khoa học kinh tế khác.

9. Mô tả nội dung học phần:

- Trình bày hoàn cảnh xuất hiện, phương pháp luận và nội dung học thuyết của các trường phái kinh tế trong lịch sử, đặc biệt là các vấn đề lý luận về kinh tế thị trường.

- Giải thích các lý thuyết tăng trưởng kinh tế của các nước đang phát triển. Liên hệ với mô hình tăng trưởng kinh tế nước ta.

- Phân tích tư tưởng thương mại quốc tế của phái trọng thương, trọng nông, A.Smit, D.Ricácđô và các nhà kinh tế khác để chỉ ra cơ sở, nguyên tắc của trao đổi thương mại quốc tế.

Description  of the module content:

The History of economic thought

- Instroducts: appearance situation, methodology character and content of     economic schools’s Theories in history.

- Explains: the developing countries ‘s economic growth theories in oder to relate to economic growth model in Viet Nam.

- Analyses: international trade thought of taken seriously commerce- School, taken seriously agricultural – School, A.Smith, D.Ricardo

10. Tài liệu tham khảo:

10.1  Tài liệu bắt buộc:

[1] Mai Ngọc Cường (1995), Các học thuyết kinh tế-Lịch sử phát triển, tác giả và tác phẩm, Nxb Thống kê.

[2] Đinh Thị Thủy (2003), Giáo trình Lịch sử các học thuyết kinh tế, Nxb Thống kê (Giáo trình chính).

 [3] Hà Quý Tình, Trần Hậu Hùng (2008), Giáo trình Lịch sử các học thuyết kinh tế, Nxb Tài chính.

[4] Robert B.Ekelund, Jr-Robert F.Hesbert (2004), Lịch sử các học thuyết kinh tế, Nxb Thống kê.

10.2  Tài liệu tham khảo khuyến khích:

[5] TS An Như Hải (2007), Phương cách làm bài Lịch sử các học thuyết kinh tế, Nxb Đại học kinh tế quốc dân.

[6] Nguyễn Văn Trình (1998), Hướng dẫn nghiên cứu và ôn tập:Lịch sử các học thuyết kinh tế, Nxb Thống kê.

[7] A.Smith (1997), Của cải của các dân tộc, Nxb Giáo dục.

[8] J.M.Keynes (1994), Lí thuyết chung về việc làm, lãi suất và tiền tệ, Nxb Giáo dục.

[9] K.Marx, F.Engel Toàn tập.V.I.Lê Nin (1977 – 2000), Nxb Chính trị Quốc gia.

[10] P.A.Samuenson (1996), Kinh tế học, Nxb Thống kê.

[11]  Diendankienthuc.net

[12] http://vi.wikipedia.org

 

 

 

 

11. Đề cương chi tiết môn học:

                         Nội dung

Tài liệu tham khảo

Số TLTK

Số trang

Chương1: Đối tượng,phương pháp nghiên cứu của

Lịch sử các học thuyết kinh tế

1.1.Đối tương nghiên cứu của môn LSCHTKT

1.2.Phương pháp nghiên cứu

1.3.Chức năng và ý nghĩa của môn học

     1.3.1. Chức năng

     1.3.2. Ý nghĩa của việc nghiên cứu

[1]

[2]

[3]

7 - 8

5 – 7

5 – 12

 

Chương 2: Trường phái Trọng thương

2.1. Sự hình thành học thuyết kinh tế của CNTT

2.1.1 Tiền đề KT-XH dẫn đến sự xuất hiện của CNTT

2.1.2 Vị trí lịch sử của CNTT

2.2. Đặc trưng và những quan điểm kinh tế cơ bản của CNTT

2.3. Các giai đoạn phát triển của CNTT

2.3.1. Giai đoạn gi÷a TK XV đến giữa TK XVI

2.3.2. Giai đoạn gi÷a TK XVI đến giữa TK XVII

2.4. CNTT ở một số nước trên thế giới

2.4.1. CNTT ở Ý

2.4.2. CNTT ở Pháp

2.4.3. CNTT ở Tây Ban Nha

2.4.4. CNTT ở Anh

[1]

[2]

[3]

[4]

8 - 27

8 – 24

35 – 45

12-18; 47-76

Chương 3: Kinh tế chính trị tư sản cổ điển

3.1. Hoàn cảnh ra đời và đặc điểm của KTCT tư sản cổ điển

3.1.1.  Hoàn cảnh ra đời

3.1.2. Những đặc điểm của KTCT tư sản cổ điển

3.2. Học thuyết kinh tế của W.Petty (1623-1687)

3.2.1.  Tiểu sử và tác phẩm

3.2.2. Lý thuyết giá trị lao động

3.2.3. Lý thuyết về tiền tệ

3.2.4. Lý thuyết về tiền lương

3.2.5. Lý thuyết về địa tô,lợi tức và giá cả ruộng đất

3.3. Học thuyết kinh tế của chủ nghĩa Trọng nông (CNTN)

3.3.1. Hoàn cảnh ra đời và đặc điểm chung của CNTN

3.3.2. CNTN phê phán CNTT

3.3.3. Cương lĩnh kinh tế của CNTN

3.3.4. Học thuyết về trật tự tự nhiên

3.3.5. Lý thuyết về sản phẩm ròng

3.3.6. Biểu kinh tế của Quesnay

3.4. Học thuyết kinh tế của A.Smith (1723-1790)

3.4.1. Tiểu sử,tác phẩm và phương pháp luận

3.4.2. Tư tưởng về bàn tay vô hình

3.4.3. Lý luận về phân công lao động

3.4.4. Lý luận về tiền tệ

3.4.5. Lý luận giá trị

3.4.6. Lý luận về thu nhập (tiền lương, lợi nhuận và địa tô)

3.4.7. Lý luận về tư bản

3.4.8. Lý luận tái sản xuất

3.5. Học thuyết kinh tế của D.Ricardo  (1772-1823)

3.5.1. Tiểu sử, tác phẩm và phương pháp luận

3.5.2. Lý luận giá trị-lao động

3.5.3. Lý luận tiền tệ

3.5.4. Lý luận về thu nhập (tiền lương, lợi nhuận và địa tô)

3.5.5. Lý luận về tư bản

 3.5.6. Lý luận về thực hiện sản phẩm xã hội.

3.5.7. Tư tưởng về “lợi thế so sánh”

3.6.  Kinh tế chính trị Hậu cổ điểm

3.6.1. Hoàn cảnh ra đời và đặc điểm chung

3.6.2. Các quan điểm kinh tế của T.R.Malthus (1766-1834)

3.6.3. Các quan điểm kinh tế của J.B.Say (1767-1832)

3.6.4. Lý thuyết kinh tế của H.C.Carrey (1793-1879)

[1]

[2]

[3]

[4]

 

 

 

28 – 55

25 – 74

45 -101

79-241

Chương 4: Kinh tế chính trị tiểu tư sản

4.1. Tiền đề kinh tế-xã hội và đặc điểm của KTCT tiểu tư sản

4.2. Các quan điểm kinh tế của Sismonde de Sísmondi (1773-1842)

4.2.1. Tiểu sử, tác phẩm và phương pháp luận

4.2.2. Lý thuyết giá trị -lao động

4.2.3. Lý thuyết tiền lương, lợi nhuận và địa tô

4.2.4. Lý thuyết về nhân khẩu

4.2.5. Lý thuyết về khủng hoảng kinh tế

4.2.6. Lý thuyết về vai trò kinh tế của nhà nước

4.3. Các quan điểm kinh tế của Proudhon

4.3.1. Cuộc đời và sự nghiệp của Proudhon

4.3.2. Quan điểm về sở hữu của Proudhon

4.3.3. Lý luận giá trị

4.3.4. Lý luận về lợi nhuận

[1]

[2]

[4]

 

110-119

75-86

252-256

 

Chương 5: Học thuyết kinh tế của Chủ nghĩa xã hội không tưởng Tây Âu  ®Çu thÕ kû XIX

5.1. Tiền đề kinh tế - xã hội cho sự xuất hiện Chủ nghĩa xã hội không tưởng ở Tây Âu

5.2.  Đặc điểm học thuyết kinh tế của Chủ nghĩa xã hội không tưởng

5.3. Tư tưởng kinh tế của Saint-Simon (1760-1825)

5.3.1. Quan điểm lịch sử của Saint-Simon

5.3.2. Quan điểm phê phán CNTB

5.3.3. Dự án về hệ thông công nghiệp mới

5.4. Tư tưởng kinh tế của Charles-Fourier (1772-1837)

5.4.1. Lý thuyết về lịch sử phát triển xã hội

5.4.2. Các quan điểm phê phán CNTB

5.4.3. Lý luận về xã hội tương lai

5.5. Tư tưởng kinh tế của Robert Owen (1771-1858)

5.5.1. Sự phê phán CNTB

5.5.2. Dự án về sự trao đổi công bằng và kế hoạch hợp tác hoá

5.6. Khái quát những quan điểm cơ bản của chủ nghĩa xã hội không tưởng về xã hội tương lai

[1]

[2]

[3]

[4]

 

120-139

87-104

121-135

228-242; 247-251

Chương 6: Học thuyết kinh tế của K.Marx (1818-1883)

6.1. Nguyên nhân ra đời của chủ nghĩaK.Marx

6.2. Quá trình hình thành học thuyết kinh tế của K.Marx

6.2.1. Giai đoạn hình thành cơ sở lý luận cuả học thuyết kinh tế của K.Marx - (1841-1848)

6.2.2. Giai đoạn xây dựng học thuyết kinh tế K.Marx - (1848-1867)

6.2.3. Giai đoạn hoàn thiện học thuyết kinh tế của K.Marx - 1867-1895)

6.3. Những cống hiến lớn lao của K.Marx đối với lịch sử các học thuyết kinh tế

6.3.1. K.Marx đưa ra quan niệm mới về  KTCT

6.3.2. K.Marx đã phát hiện ra tính chất hai mặt của lao động sản xuất hàng hoá

6.3.3. Những cống hiến của Marx trong lý luận giá trị thặng dư

6.4. V.I.Lênin hoàn thiện và phát triển học thuyết kinh tế của Marx

     6.4.1. Tư tưởng của V.I .Lênin về chủ nghĩa tư bản độc quyền (CNTBĐQ)

6.4.2. Tư tưởng của V.I.Lênin về thời kì quá độ lên CNXH.       

[1]

[2]

[3]

[4]

140-155

105-120

137-160

226-288

Chương7: Các lý thuyết kinh tế của trường phái Cổ điển mới (T©n cæ ®iÓn)

7.1. Hoàn cảnh ra đời và đặc điểm cơ bản của trường phái Cổ điển mới

7.1.1. Hoàn cảnh ra đời

7.1.2. Đặc điểm cơ bản của trường phái Cổ điển mới

7.2. Các học thuyết kinh tế chủ yếu của phái “Giới hạn”thành VIENE (Áo)

7.2.1. Lý thuyết ích lợi giới hạn

7.2.2. Lý thuyết giá trị-giới hạn

7.3. Trường phái “giới hạn” Mỹ

7.3.1. Lý thuyết “Năng suất giới hạn”

7.3.2. Lý thuyết phân phối

7.4. Các lý thuyết kinh tế của trường phái  Lausanne (Thuỵ Sĩ)

7.4.1. Lý thuyết giá trị

7.4.2. Lý thuyết giá cả

7.4.3. Lý thuyết cân bằng tổng quát

7.5. Lý thuyết cung cầu và giá cả cân bằng của A.Marshall thuộc trường phái Cambridge (Anh)

[1]

[2]

[3]

[4]

 

156-229

121-166

161-175

317-352; 375-447

Chương8: Các học thuyết kinh tế của trương phái Keynes

8.1. Hoàn cảnh ra đời và đặc điểm của trường phái Keynes

8.1.1. Hoàn cảnh ra đời

8.1.2. Đặc điểm của trường phái Keynes

8.2. Lý thuyết chung về việc làm của J.M.Keynes (1884-1946)

8.2.1. Khái quát về lý thuyết chung vÒ việc làm

8.2.2. Các phạm trù cơ bản trong lý thuyết chung vÒ việc làm

8.2.3. Vai trò kinh tế của nhà nước theo học thuyết Keynes

8.3. Các lý thuyết của trường phái Keynes mới

8.3.1. Trường phái Keynes ở Mỹ

8.3.2. Trường phái Keynes ở Pháp

[1]

[2]

[3]

[4]

230-270

167-201

177-197

315-367

Chương 9: Lý thuyết kinh tế của trường phái “ Chủ nghĩa tự do mới”

9.1. Hoàn cảnh ra đời và đặc điểm lý luận kinh tế của các trường phái “Chủ nghĩa tự do mới”

9.2. Chủ nghĩa tự do mới ở Cộng Hoà Liên Bang Đức-Lý thuyết về “nền kinh tế thị trường xã hội”

9.2.1. Những nguyên tắc cơ bản của kinh tế thị trường xã hội ở Công Hoà Liên Bang Đức

9.2.2. Chức năng cạnh tranh trong nền kinh tế thị trường xã hội

9.2.3. Yếu tố xã hội trong nền kinh tế thị trường

9.2.4. Vai trò của chính phủ trong nền kinh tế thị trường xã hội

9.3. Chủ nghĩa bảo thủ mới ở Mỹ

9.3.1. Lý thuyết tiền tệ

9.3.2. Trường phái trọng cung ở Mỹ

9.3.3. “Kinh tế vĩ mô dự kiến hợp lý”ở Mỹ

[1]

[2]

 

271-312

202-230

 

Chương10: Các lý thuyết kinh tế của trường phái chính hiện đại

10.1. Sự xuất hiện và đặc điểm của trường phái chính hiện đại

10.2. Lý thuyết về nền kinh tế hỗn hợp

10.2.1. Cơ chế thị trường

     10.2.2. Vai trò của chính phủ trong nền kinh tế thị trường

10.3. Lý thuyết về giới hạn khả năng sản xuất và sự lựa chọn

10.4. Lý thuyết về lạm phát

     10.4.1. Các định nghĩa về lạm phát

     10.4.2. Tác động của lạm phát

     10.4.3.  Nguồn gốc của lạm phát

[1]

[2]

[3]

313-333

231-242

199-226

Chương 11: Các học thuyết tăng trưởng kinh tế

11.1. Khái niệm về tăng trưởng và phát triển kinh tế

11.2. Lý thuyết tăng trưởng và phát triển kinh tế với các nước đang phát triển

11.2.1. Lý thuyết cất cánh

11.2.2. Lý thuyết về “cái vòng luẩn quẩn và cú huých từ bên ngoài”

11.2.3. Lý thuyết về mô hình kinh tế nhị nguyên

11.2.4. Lý thuyết tăng trưởng kinh tế châu Á gió mùa

[1]

[2]

[3]

334-346

243-264

227-236

Chương 12: Các lý luận về thương mại quốc tế

12.1. Các quan điểm về ích lợi của thương mại quốc tế và những công cụ chính sách ngoại thương chủ yếu

12.1.1. Các quan điểm về ích lợi thương mại quốc tế

12.1.2. Các công cụ chính sách ngoại thương

12.2. Lý thuyết lợi thế tuyệt đối

12.3. Lý thuyết lợi thế so sánh

12.3.1. Lý thuyết lợi thế so sánh của D.Ricardo

12.3.2. Lý thuyết lợi thế so sánh của G.Haberler

12.3.3. Lý thuyết lợi thế so sánh của Heckscher và Ohlin

12.3.4. Lý thuyết lợi thế so sánh của Paul.A.Samuelson

12.3.5. Vassily Leontief (Nga) và Richard Bergeron (Canada)

[1]

[2]

[3]

 

347-375

265-280

237-282

 

12. Phân bổ thời gian:

TT

Chương

Lý thuyết

Thực hành

1

Chương 1

1

0

2

Chương 2

2

0

3

Chương 3

6

3

4

Chương 4

2

0

5

Chương 5

2

0

6

Chương 6

2

0

7

Chương 7

5

0

8

Chương 8

4

3

9

Chương 9

3

0

10

Chương 10

3

3

11

Chương 11

3

0

12

Chương 12

3

0

 

Đề cương đã được thông qua Hội đồng khoa ngày 14  tháng 5 năm 2012

 

 

CHỦ TỊCH HĐ KHOA

 

 

 

TS. Nguyễn Thị Phi Yến

 

TRƯỞNG BỘ MÔN

 

 

 

TS. Võ Tá Tri

 

 

HIỆU TRƯỞNG

Duyệt